طبق گزارش‌های جهانی، شصت تا هفتاد درصد از آتش سوزی‌های رخ داده در آشپزخانه‌های تجاری و رستوران‌ها، مستقیماً ناشی از تجمع چربی‌های قابل اشتعال در داکت‌ها و فیلترهای هود صنعتی است.

عملکرد صحیح هودهای صنعتی مستقیماً به برنامه منظم مراقبت وابسته است. یک برنامه سرویس هود صنعتی جامع، عمر مفید دستگاه را افزایش داده، هزینه‌های عملیاتی و مهم‌تر از آن، ریسک فاجعه آمیز آتش سوزی را به شدت کاهش می‌دهد.

برنامه‌ریزی برای سرویس دوره‌ای هود صنعتی

برای حفظ نبض آشپزخانه تجاری شما، برنامه‌ریزی مؤثر سرویس هود صنعتی اولین و حیاتی‌ترین گام است. این برنامه باید متناسب با حجم کاری شما تنظیم شود: از سرویس هفتگی برای فست فودهای ۲۴ ساعته تا فواصل سه ماهه یا شش ماهه برای محیط های با حجم پخت‌وپز متوسط.

مراقبت از هود صنعتی فراتر از تمیزکاری ساده است. برنامه مدون شما باید شامل یک چک لیست دقیق با جزئیاتی مانند تاریخ، مسئول انجام کار و اقدامات ضروری باشد تا از فرسودگی ناگهانی قطعات جلوگیری کند.

در قلب این نگهداری هود صنعتی، توجه به اجزای متحرک حیاتی است: موتور و تسمه‌ها باید به طور منظم روغن کاری شده و کشش تسمه‌ها بررسی شود. برای کارهای تخصصی مانند تمیزکاری داکت‌های داخلی که منبع اصلی خطر آتش سوزی هستند، انعقاد قرارداد سالانه با یک شرکت هود صنعتی معتبر ضروری است.

هدف نهایی این برنامه ریزی، تبدیل رویکرد “تعمیر پس از خرابی” به “پیشگیری از خرابی” است. با این رویکرد، زمان توقف کار (Downtime) به حداقل رسیده و کارایی، ایمنی و طول عمر سیستم تهویه شما تضمین می‌شود.

مراحل اصلی نگهداری هود صنعتی

نگهداری هود صنعتی یک فرآیند چند مرحله‌ای است و سه رکن اصلی دارد که باید در هر برنامه سرویس هود صنعتی گنجانده شود.

تمیز کردن فیلترها و بدنه

فیلترها خط مقدم دفاع هستند و باید مرتباً تمیز شوند. مسدود شدن آنها باعث می‌شود موتور با فشار بیشتری کار کرده و خطر خرابی و مصرف انرژی بالا برود. تمیزکاری بدنه نیز برای جلوگیری از تجمع چربی‌های قابل اشتعال و خوردگی ساختار داخلی، ضروری است.

کنترل موتور و تهویه

موتور و فن بیشترین استهلاک را دارند. در هر دوره نگهداری هود صنعتی باید صدا، لرزش، گرمای بیش از حد، و کشیدگی تسمه‌های فن کنترل شود. نشت روغن یا بوی سوختگی هشدارهای جدی هستند. سنجش جریان هوای خروجی تضمین می‌کند که فن با ظرفیت کامل کار می کند و تهویه محیط مختل نمی‌شود.

بررسی داکت‌ها و اتصالات

داکت‌ها بزرگ‌ترین منبع خطر آتش سوزی در آشپزخانه‌های صنعتی هستند، زیرا چربی‌ها در دیواره آنها رسوب می‌کنند. بازرسی داخلی و پاکسازی دوره‌ای توسط متخصصان حیاتی است. همچنین، باید اتصالات و درزها از نظر نشت هوا بررسی شوند، زیرا نشت هوا کارایی سیستم را کاهش داده و باعث پخش شدن دود و بو در محیط می‌شود.

برای درک بهتر این فرآیند، جدول زیر خلاصه‌ای از اقدامات لازم را در هر بخش ارائه می‌دهد.

اقدامات ضروری	هدف اصلی از انجام کار	مراحل اصلی نگهداری هود صنعتی
تمیزکاری هفتگی/دو هفته یکبار فیلترهای بافل و توری، پاک کردن چربی از سطح هود	حفظ جریان هوای مناسب، جلوگیری از تجمع چربی و خطر آتش سوزی	تمیز کردن فیلترها و بدنه
کنترل لرزش، صدای غیرعادی، گرمای بیش از حد، تنظیم/تعویض تسمه ها	افزایش عمر موتور، کاهش مصرف انرژی، حفظ قدرت مکش	کنترل موتور و سیستم تهویه
بازرسی داخلی داکت ها برای رسوبات چربی، بررسی درزها از نظر نشت هوا	حذف لایه های قابل اشتعال، حفظ یکپارچگی سیستم و جلوگیری از پخش بو	بررسی اتصالات و لوله کشی

نکات ضروری در مراقبت از هود صنعتی

مراقبت از هود صنعتی برای تضمین ایمنی و افزایش عمر تجهیزات ضروری است و شامل دو بخش اصلی است.

استفاده صحیح  در شرایط کاری مختلف

هود باید متناسب با نوع پخت‌وپز (گریل، سرخ کردنی و…) استفاده شود. آن را کمی قبل از شروع کار روشن و کمی بعد از اتمام کار خاموش کنید تا تهویه کامل انجام شود.

هرگز از هود برای تخلیه شعله‌های بزرگ یا مواد شیمیایی قوی استفاده نکنید. اگر در حین اجرای هود صنعتی دستگاه پخت‌وپز زیر هود تغییر کرد (مثلاً نصب سرخ کن جدید)، ظرفیت تهویه را بازبینی کنید تا از تجمع چربی و کارکرد نامناسب جلوگیری شود.

توجه به علائم خرابی و فرسودگی

اپراتورها باید به نشانه‌های اولیه فرسودگی و نقص فنی هوشیار باشند. علائمی چون کاهش قدرت مکش، افزایش صدای فن، بوی سوختگی، نوسان برق یا خروج دود از لبه‌ها، هشداردهنده هستند.

به محض مشاهده این نشانه‌ها، برای سرویس هود صنعتی و عیب‌یابی اقدام کنید. بی توجهی می‌‎‌‌تواند منجر به تعمیرات پرهزینه یا حوادث ایمنی شود. بررسی هفتگی لرزش و نوسان موتور در چک لیست نگهداری هود صنعتی الزامی است.

خطاهای رایج در سرویس هود صنعتی

علی‌رغم اهمیت مراقبت از هود صنعتی، خطاهای رایجی در سرویس هود صنعتی رخ می‌دهد که ریسک و هزینه‌ها را افزایش می‌دهد. برای نگهداری هود صنعتی موثر، از این اشتباهات پرهیز کنید:

• تمیزکاری سطحی و نادیده گرفتن داکت‌ها

تمرکز صرف بر فیلترها و غفلت از تمیزکاری عمیق داکت‌ها، شایع‌ترین خطاست. تجمع چربی در داکت یک لایه قابل اشتعال ایجاد می‌کند که عامل اصلی خطر آتش سوزی است. حتی اشتباهات نصب هود صنعتی نیز می‌تواند؛ تمیز کردن داکت را سخت کند.

• عدم بررسی تخصصی موتور

نادیده گرفتن کنترل ولتاژ، بلبرینگ‌ها و وضعیت تسمه‌ها، عمر موتور را کاهش داده و منجر به خرابی ناگهانی می‌شود.

• استفاده از مواد شوینده نامناسب

شوینده‌های قوی یا ساینده به متریال استیل هود آسیب رسانده و باعث خوردگی می‌شوند. همیشه از چربی زداهای ملایم و تخصصی استفاده کنید.

نحوه تمیز کردن فیلترها و قطعات داخلی به شکل ایمن

تمیز کردن فیلترها و قطعات داخلی، بخش عمده و حیاتی مراقبت از هود صنعتی را تشکیل می‌دهد. اجرای صحیح این فرآیند با رعایت نکات ایمنی، به حفظ سلامت دستگاه و پرسنل کمک می‌کند.

مواد شوینده مناسب

بهترین روش برای تمیز کردن فیلترهای چربی (بافل فیلترها) استفاده از محلول‌های قلیایی ملایم یا مواد چربی‌زدای صنعتی است که برای استیل ضدزنگ ایمن هستند.

در فرایند سرویس هود صنعتی هرگز نباید از مواد شوینده حاوی کلر یا اسیدهای قوی استفاده کرد، زیرا این مواد باعث خوردگی شدید و ایجاد حفره در فلز می‌شوند. فیلترها باید در آب داغ حاوی محلول شوینده غوطه ور شده و اجازه داده شود تا چربی‌ها به طور کامل حل شوند.

استفاده از دستگاه‌های شست‌وشوی فشار قوی یا بخارشوی برای حل کردن و پاکسازی چربی‌های سخت نیز بسیار مؤثر است. پس از تمیزکاری، فیلترها باید با آب تمیز آبکشی شده و کاملاً خشک شوند تا رسوبات معدنی تجمع نکرده و باکتری‌ها رشد نکنند.

نکات ایمنی هنگام شست وشو

ایمنی در حین سرویس هود صنعتی در اولویت قرار دارد. پیش از شروع هرگونه تمیزکاری یا جابجایی فیلترها، سیستم تهویه باید کاملاً خاموش و جریان برق موتور قطع شود. این کار از آسیب دیدن پرسنل توسط فن در حال چرخش جلوگیری می‌کند.

پرسنل موظف به استفاده از تجهیزات ایمنی فردی (PPE) شامل دستکش‌های مقاوم به مواد شیمیایی، عینک محافظ و لباس کار مناسب هستند. هنگام تمیز کردن بدنه هود، باید مراقب بود که آب به قطعات الکتریکی یا سیستم روشنایی هود نرسد.

برای تمیز کردن قطعات داخلی و داکت ها که نیاز به ورود به فضای محدود دارند، باید پروتکل‌های ایمنی کار در فضای بسته رعایت شود. همچنین، از قرار دادن فیلترهای خیس و مرطوب در معرض سیم کشی یا قطعات الکتریکی جداً خودداری شود.

مزایای استفاده از خدمات تخصصی در سرویس هود صنعتی

برون سپاری فرآیند نگهداری هود صنعتی و داکت‌های مربوطه به یک تیم یا شرکت هود صنعتی حرفه‌ای، مزایای متعددی دارد که در بلندمدت اقتصادی‌تر از انجام کار توسط پرسنل داخلی است. مزایای اصلی واگذاری سرویس هود به متخصصان شامل موارد زیر است:

• کاهش ریسک آتش سوزی به دلیل پاکسازی حرفه‌ای داکت‌ها
• افزایش طول عمر تجهیزات به دلیل تشخیص و رفع به موقع فرسودگی‌های موتور و فن توسط تکنسین‌های ماهر.
• بهبود راندمان مصرف انرژی و کاهش مصرف برق به علت تمیز بودن کامل داکت‌ها و کار کردن موتور با فشار کمتر.
• دریافت گواهی‌های لازم برای بیمه و بازرسی‌های آتش‌نشانی.
• تمرکز پرسنل آشپزخانه بر وظایف اصلی به جای صرف وقت برای تمیزکاری‌های سخت و زمان‌بر.
• رفع نواقص پنهان

تیم‌های تخصصی در پاکسازی کامل و ایمن داکت‌ها و مجاری هوا مهارت دارند و از تجهیزات مناسب (مانند بخارشوی‌های قوی، مواد چربی زدا با درجه صنعتی و دوربین‌های بازرسی داکت) استفاده می‌کنند.

این تضمین می‌کند که تمامی چربی‌های قابل اشتعال حذف شده و سیستم مطابق با استانداردهای ایمنی آتش‌نشانی باقی بماند. علاوه بر این، تکنسین‌های متخصص می‌توانند مشکلات کوچک مکانیکی یا الکتریکی را قبل از تبدیل شدن به خرابی‌های بزرگ، شناسایی و رفع کنند. در نتیجه، هزینه‌های عملیاتی کاهش یافته و نیاز به تعویض یا تعمیرات اضطراری به حداقل می‌رسد.

سخن پایانی در مورد نکات نگهداری هود صنعتی 

نگهداری هود صنعتی نه یک هزینه، بلکه یک سرمایه گذاری حیاتی در ایمنی و کارایی کسب‌وکار شماست. با اجرای یک برنامه سرویس هود صنعتی منظم، عمر تجهیزات را تضمین کنید، ریسک آتش سوزی را به صفر برسانید و اجازه دهید قلب آشپزخانه شما همواره با حداکثر توان تپش داشته باشد. پیشگیری، همیشه ارزان‌تر از وقوع فاجعه است.